Thấy bùn lắng đọng ở góc bể hiếu khí, phản xạ thường gặp là tăng khí. Nhưng khí và khuấy giải quyết hai việc khác nhau: khí đưa ô-xy vào nước, khuấy tạo dòng chảy để bùn không lắng. Nếu vấn đề là dòng chảy, tăng khí chỉ làm tăng tiền điện mà góc chết vẫn còn.
Phân biệt hai triệu chứng
| Quan sát tại bể | Thiên về thiếu khí | Thiên về thiếu dòng chảy |
|---|---|---|
| Bùn lắng ở góc và ven thành, giữa bể vẫn sôi đều | ✔ | |
| Mặt nước sủi đều khắp nhưng chỉ số ô-xy hoà tan thấp | ✔ | |
| Bùn lắng thành mảng dưới khu vực có đĩa | ✔ (đĩa nghẹt hoặc phân bố sai) | |
| Mùi yếm khí ở vùng tĩnh, vùng sôi vẫn bình thường | ✔ | |
| Toàn bể kém sôi sau khi tăng tải | ✔ |
Bảng này để phân loại hướng kiểm, không thay kết luận của người phụ trách công nghệ. Chỉ số ô-xy hoà tan và tải hữu cơ do bên vận hành đo và chốt.
Dữ liệu cần có trước khi quyết định
| # | Dữ liệu | Ai cung cấp |
|---|---|---|
| 1 | Kích thước bể: dài, rộng, sâu nước làm việc | Đo thực tế |
| 2 | Sơ đồ bố trí đĩa: vị trí, số lượng, loại đĩa | Đếm và chụp ảnh |
| 3 | Ô-xy hoà tan đo ở nhiều điểm, kể cả góc | Bên vận hành |
| 4 | Lưu lượng khí hiện cấp và áp trên đường khí ra | Kỹ thuật đo |
| 5 | Vị trí cửa vào và cửa ra của bể | Sơ đồ công nghệ |
| 6 | Loại bể và công nghệ đang chạy | Bên thiết kế hoặc vận hành |
Thiếu mục 3 và mục 6 thì chưa kết luận được — đó là phần chuyên môn công nghệ, không suy ra từ thiết bị.
Ba nhánh xử lý
Nhánh 1 — Phân bố đĩa chưa phủ hết
Dấu hiệu: góc chết nằm xa cụm đĩa. Việc cần làm: tính lại bố trí đĩa, có thể thêm nhánh khí tới vùng thiếu. Lưu ý thêm nhánh là tăng áp yêu cầu, phải kiểm máy còn đủ áp không.
Nhánh 2 — Đĩa nghẹt hoặc hỏng
Dấu hiệu: vùng dưới cụm đĩa vẫn lắng, áp trên đường khí ra cao hơn trước. Việc cần làm: kiểm và vệ sinh đĩa theo hướng dẫn của nhà sản xuất đĩa. Đây là việc bảo trì, không phải việc mua máy mới.
Nhánh 3 — Bể cần khuấy, không cần thêm khí
Dấu hiệu: ô-xy hoà tan đạt yêu cầu ở vùng sôi nhưng bùn vẫn lắng ở vùng tĩnh; bể sâu hoặc hình dạng dài, có vùng khuất. Việc cần làm: khảo sát bổ sung máy khuấy chìm để tạo dòng ngang. Máy khuấy không thay máy thổi khí — nó bổ sung phần tạo dòng, không đưa thêm ô-xy vào nước.
Sơ đồ nguyên lý, không phải bản vẽ thi công
Hình dung đơn giản: khí đi từ máy → ống chính → các nhánh → đĩa, tạo cột bọt đi lên. Dòng bọt kéo theo nước quanh nó, sinh dòng tuần hoàn cục bộ. Ở bể dài hoặc có góc khuất, dòng tuần hoàn này không tới được vùng xa cụm đĩa — đó là nơi bùn lắng.
Mô tả trên là sơ đồ nguyên lý. Bố trí thực tế phải do bên thiết kế công nghệ xác định theo đúng bể.
Điều kiện không áp dụng
- Bể thiếu khí và bể chứa bùn: mục tiêu ở đó là trộn, không phải cấp ô-xy. Trình tự khác hẳn.
- Bể đang quá tải hữu cơ: xử lý phần đầu vào trước, thiết bị không giải quyết được quá tải.
- Bể có lớp bùn dày do lâu không hút: hút bùn trước rồi mới đánh giá dòng chảy.
Checklist bàn giao trước khi mua thêm thiết bị
- [ ] Đã đo ô-xy hoà tan ở ít nhất ba điểm, có cả góc chết
- [ ] Đã đo áp trên đường khí ra khi chạy đủ tải
- [ ] Đã kiểm tình trạng đĩa phân phối
- [ ] Đã có sơ đồ bố trí đĩa và kích thước bể
- [ ] Người phụ trách công nghệ xác nhận đây là bài toán dòng chảy, không phải tải hữu cơ
Đủ năm ô thì mới nên bàn tới việc mua máy khuấy hay mở rộng cụm khí.
Câu hỏi hay gặp
Tăng máy thổi khí lên một cỡ có hết góc chết không? Nếu nguyên nhân là dòng chảy thì không. Khí nhiều hơn làm vùng sôi mạnh hơn nhưng vùng khuất vẫn khuất.
Máy khuấy chìm có thay được máy thổi khí không? Không. Máy khuấy tạo dòng, không đưa ô-xy vào nước. Bể hiếu khí vẫn cần máy thổi khí.
Đặt máy khuấy ở đâu trong bể? Vị trí và hướng đặt là phần thiết kế, phụ thuộc hình dạng bể và vị trí cửa vào/ra. Cần khảo sát, không có vị trí mặc định.
Gửi gì để bên kỹ thuật khảo sát
Kích thước bể · sơ đồ và ảnh bố trí đĩa · số liệu ô-xy hoà tan nhiều điểm · áp trên đường khí ra · ảnh vùng lắng. Bên kỹ thuật đối chiếu với dải thiết bị đang có và chỉ ra nên xử lý đĩa, thêm nhánh khí hay khảo sát khuấy.
Xem dải máy tại máy thổi khí và máy khuấy chìm.
Liên hệ: Thảo — 0962221587 (gọi hoặc Zalo cùng số). Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Trung Kiên.